قانونێكی توندله وه ڵاتی سویس به دژی په نابه ر ی ،Scharferes Asyl-Gestz in der schweiz.
قانونێكی توند به دژی په نابه ری له وڵاتی سویس به قه ڵه می ،Silvio Bertolami
ئه و قانوونه زۆر توونده به ڵام كانتۆنه كان به نه رمی به رخورد به و قانوونه ده كه ن.
بێرن، له ده سپێكی ساڵی 2008 دا قانوونێكی تازه به دژی ئه و په ناخوازانه ده ر چووه، كه په رونده كانیان ره ت كراونه وه. ئه و په نابه رانه له ساڵی 2008 دا له زۆر حه قی مشروعی په نابه ری محرووم ده كرێن،نیزیك به ته واوی ئه و هه ق و حه قووقه یان لێده برێ كه ساڵانی رابر دوودا ده یان دا به په ناخوازانی بێ جواب.
به ڵام له و نێوه دا دوو بۆچوون هه ن، هێندێك له كانتۆنه كان به فوری ئه و قانوونه ئیجرا ده كه ن، هێندێكیش نه رمتر ده رۆنه پێشه وه.له ساڵی 2008 دا به پێ ئه و قنوونه هه مووی ئه و په نابه رانه ی كه په رونده كانیان به ستراوه پووڵی خواردن و كرێ ماڵ و كرینی لیباس وكه و شیان پێ ناده ن، ئێستا 6000 په نابه ری په رونده ره ت كراوه له سویس ده ژین.
هه ر وه كوو له سه ره وه ئیساره م پێ كردووه هه موو ئه و كه سانه له كۆمه گی Sozialhilfe معرووم ده كرێن، به ڵام ئه و فه شاره هه ر بۆ ئه وه یه كه ئه وانه لێره به رۆن، هه ر وه كوو له سه ره وه ئیشاره م پێ كردووه، بۆ نه موونه كانتۆنی بێرن، نه رمتر به رخوورد ده كات، ئه و كانتۆنه، جارێ هه ر به قانوونی كۆن كارده كه ن،له به ر ئه وه ی له زینترۆمه كانی lyss( Arwangen شوێن نه ماوه، Markws Aeschilmann برپرسی Kantonalbernischen Amtes für Migration, ده ڵێت ئه و قانوونه ده بێ كانتۆنه كان به رێوه ی به رن، له به ر ئه وه ی له سێپتێمبری 2006 دا خه ڵك ده نگیان پێ داوه.
هه ر ئێستا كانتۆنی بێرن له فكری ئه وه دا یه كه بۆ 800 په نابه ری له و شێوه جێگاو رێگا دیاری به كات. ناو براو ده ڵێت رنگه له فیبرواری 2008 دا ده ست پێ به كه ین. هه ر وه ها كانتۆن زووریخیش له فكری دابین كردن بۆ 900 په نابه ری له و شێوه دایه،
Hansruedi Bachmann. جێگری به رپرسی ئۆرگانه كانی كۆمه گ و هاوكاری ده ڵیت،نابێ به زۆری و به فوری ئه و كه سانه كۆبه كرێنه وه و راپێچی ئه و شوێنانه به كرێن. بڵكوو ده بێ به هێواشی ئه و كاره بكرێت.
له كانتۆنی سندكاڵێن دوكتۆر Will ده ڵێت،ئیمه هه موو ئه و 200 نه فه ره ی لێره ن كۆمان كردوونه وه وته نها خوارده ن وخوارده نه وه و جێگای نووست نمان پێ داون، رۆژێش 8 فرانكیان بۆ گیرفان پێ ده ده ین. له كاتی نه خۆشی ۆرژانس دا هاوكاریان ده كه ین.
له كانتۆنی بازێڵ تنها 40 كه س له و په نابه رانه دژین، له وانه ش به شێكی زۆریان ژن و منداڵ و نه خۆشن كه ده توانن جارێ به مێنه وێ.
ئاماده كرده نی رحمان ئیبراهیم زاده. 2008.1.13